iş kazaları ÖNLENMELİ…

Mustafa Pacal - 19/02/2011 12:23:12 (359 okunma)


iş kazaları ÖNLENMELİ…

Önce Ankara OSTİM’de ardında Afşin-Elbistan ve son olarak Batman’da meydana gelen iş kazaları sonucunda 30’a yakın çalışan hayatını kaybetti.

Aslında üzücü olan şey kazalardan sonra iş sağlığı alanında olan sorunların kamuoyu gündemine gelmesidir.
Oysaki her gün iş sağlığı ve güvenliği alanında bir insanlık dramı yaşanıyor.

Örneğin kayıtlı iş kazalarına göre Türkiye’de her sekiz saatte bir çalışan hayatını kaybederken, her gün bir çalışan meslek hastalığına yakalanıyor. Ayrıca her gün 113 çalışan iş kazaları nedeniyle çeşitli oranlarda yaralanmakta ve dolayısıyla iş gücü kaybına uğramaktadır.

Şimdi SGK (Sosyal Güvenlik Kurumu) rakamlarına bir bakalım.
SGK kayıtlarına göre işyeri sayısı 1.298.432 bu işyerlerinde toplam çalışan sayısı 10 milyona yakın, Kuruma bildirilen iş kazası sayısı 64.316,bu kazalarda yaralanan çalışan sayısı 41.279 ve meslek hastalığına yakalanan çalışan sayısı 429’u bulmaktadır.

İş kazalarının sonucu oluşan ekonomik kayıplara baktığımızda ise tablo daha da kötüleşmekte Türkiye’de iş kazaları sonucu yılda 1.600 iş günü kaybediliyor. 

ILO (Dünya Çalışma Örgütü) gelişmekte olan ülkelerde iş kazaları sonucunda GSYİH’nın %4’ü kadar ekonomik kayıp olduğunu bildirmektedir.

Bu durumda Türkiye’nin yaklaşık 1 Triyon USD GSYİH’sı olduğu düşünüldüğünde her yıl 4 milyar USD ekonomik kayıp gerçekleşiyor demektir. 

Yalnız iş kazaları bakımından bu tablo bize gerçeği göstermiyor.
Çünkü ekonominin hemen yarısı kayıt dışı olduğundan bu ekonominin içinde en az kayıtlı çalışanlar kadar insan çalıştığı düşünüldüğün de durum daha feci bir hal almaktadır.
Bunun bir diğer anlamı yukarıdaki rakamları ikiye çarpmak demektir.

Bilindiği üzere Türkiye iş kazaları ve meslek hastalıkları bakımından bu rakamlarla AB ülkeleri arasında birinci sırada bulunmaktadır. 

Oysaki AB’ye aday bir ülke olarak Türkiye, henüz müzakereye açılmamış olan “sosyal politikalar ve istihdam” dosyasını müzakere açmış ve AB ‘nin iş sağlığı kriterlerine göre önlemlerini bu güne kadar almış olsaydı. 

Bu gün böyle bir kötü tabloyla karşılaşmazdık.
Türkiye’de İş kazası vakaları hemen %80 civarında küçük ve orta işletmelerde yani KOBİ’lerden meydana gelmektedir.
Bu işletmelerde ağırlıkta organize sanayi bölgelerinde faaliyet göstermektedir. 

Örneğin organize sanayi bölgeleri yerel yönetimlerin denetimleri dışında olduğu düşünüldüğünde diğer kamu denetimleri bakımından sorunlu iş bölgeleri durumu olduğunu söyleyebiliriz.Bir de buna yetersiz kamu denetimi ve eğitim eksikliğini eklersek durumu daha da net görebiliriz.
Bu bakımdan KOBİ’lerin meslek kuruluşu TOBB’a kendi bünyesinde iş kazalarının önlenmesi ve azaltılması için önemli görevler düşüyor.

Örneğin başta eğitim çalışmaları olmak üzere gönüllü denetim ve izlemelerde bulunması iş kazalarının önlenmesinde ve azalmasında önemli katkılar sağlayacağı bilinmelidir. 
Birde iyi haber verelim. Son olarak TBMM’de kabul edilen “Torba yasa” içinde Çalışma Bakanlığına 1200 kadar iş müfettişinin istihdam edilmesi de kabul edildi. Ayrıca işgücünü %15 kaybetmiş silikozis işçilerine de maaş bağlanacak. 
İş kazaları ve meslek hastalıklarının önlenmesi ve azaltılması için bakanlık, yerel yönetimler,işçi ve işveren kuruluşları ile sivil toplum örgütleri arasında çok geniş diyalog ve iş birliğine ihtiyaç bulunmaktadır.

Eğitim, denetim ve izleme amaçlı projelerle iş kazaları ve meslek hastalıklarını önlenmesi ve sonuçların verdiği zararların azaltılması gerçekleşebilir.

Nihayetinde insan sağlığını ve emeğinin güvenliğini konuşuyoruz.
Bunun şakaya gelir yanı olmamalı…